Inkomstenbelasting
Begrijp belasting en bereken een loonindicatie
Uitleg over belastingen, met een afgebakend jaarmodel voor loon uit loondienst.
Hoe werkt de inkomstenbelasting?
De inkomstenbelasting in Nederland is opgebouwd uit drie boxen. Box 1 belast inkomsten uit werk en eigen woning. De belasting werkt progressief: hoe meer u verdient, hoe hoger het tarief — maar alleen over het deel boven de grens. Heffingskortingen verminderen vervolgens de verschuldigde belasting direct.
Belastingschijven Box 1 — heel 2026 onder de AOW-leeftijd
| Schijf | Van | Tot | Tarief | Max. belasting |
|---|---|---|---|---|
| Schijf 1 | €0 | €38.883 | 35,75% | € 13.900,67 |
| Schijf 2 | €38.883 | €78.426 | 37,56% | € 14.852,35 |
| Schijf 3 | €78.426 | Onbeperkt | 49,50% | — |
Let op: het progressieve tarief geldt alleen voor het deel van uw inkomen dat in die schijf valt. Bij een inkomen van €50.000 betaalt u 35,75% over de eerste €38.883 en 37,56% over de resterende €11.117 — niet 37,56% over het hele bedrag.
Jaarindicatie voor loon uit loondienst 2026
Geen universele inkomstenbelastingberekening: alleen fiscaal jaarloon, heel het jaar onder de AOW-leeftijd en zonder andere inkomsten of aftrekposten.
Jaarindicatie 2026, geen exacte loonstrook
Gebruik uw totale fiscale jaarloon uit loondienst, inclusief vakantiegeld en belastbare bonussen. Dit kan afwijken van het afgesproken brutosalaris, bijvoorbeeld door een pensioeninhouding. Trek geen geschatte pensioenpremie nogmaals af.
Een leeg veld is onbekend, niet nul. Alleen bedragen van €0 tot €10.000.000. Er wordt niets opgeslagen.
Past uw situatie niet binnen deze aannames? Gebruik de aangifte of voorlopige aanslag van de Belastingdienst, of vraag uw salarisadministratie om een persoonlijke berekening.
Heffingskortingen 2026
Heffingskortingen verminderen direct de belasting die u betaalt — niet uw inkomen. Loonheffingskorting wordt verwerkt als die bij uw werkgever wordt toegepast. Arbeidskorting bouwt bij een laag arbeidsinkomen eerst op; een laag inkomen geeft dus niet meteen de maximale korting. De onderstaande maxima voor algemene heffingskorting en arbeidskorting gelden voor iemand die heel 2026 onder de AOW-leeftijd blijft.
Heffingskortingen 2026 — overzicht
| Korting | Maximum 2026 | Voor wie | Afbouw |
|---|---|---|---|
| Algemene heffingskorting | € 3.115 | Iedereen | Afbouw boven € 29.736 |
| Arbeidskorting | € 5.685 | Werknemers & zelfstandigen | Afbouw boven € 45.592 |
| Ouderenkorting | € 2.067 | AOW-gerechtigden | Afbouw boven € 46.002 |
| Jonggehandicaptenkorting | € 923 | Wajong-uitkeringsgerechtigden | Geen afbouw |
Arbeidskorting in detail
De arbeidskorting bouwt in 2026 eerst in drie stappen op. Rond een arbeidsinkomen van € 45.592 bereikt zij maximaal € 5.685. Daarna bouwt de korting af met 6,51% per euro extra.
Let op: de afbouw start pas bij € 45.592. Daaronder volgt de korting de opbouwformule, met grenzen van €11.965 en €25.845. Een maximale korting bij ieder laag inkomen is onjuist.
Algemene heffingskorting
De AHK van maximaal € 3.115 geldt tot een verzamelinkomen van € 29.736. Boven deze grens bouwt de korting af met 6,398% per euro.
Geen inkomen? Of u de AHK kunt verrekenen hangt af van uw belasting, premie en persoonlijke situatie. Uitbetaling aan een minstverdienende partner is geen algemene overdrachtsmogelijkheid; daarvoor gelden specifieke voorwaarden. De tool verrekent niet meer korting dan de berekende belasting en premie.
Voorbeeld: €45.000 fiscaal jaarloon
Dit voorbeeld gebruikt exact hetzelfde afgebakende jaarmodel als de calculator: heel 2026 in Nederland wonen en verzekerd, onder de AOW-leeftijd, alleen fiscaal loon uit loondienst en geen andere inkomsten, bijzondere aftrek of extra kortingen. Vakantiegeld en belastbare bonussen zitten al in het fiscale jaarbedrag.
Belasting en premie vóór kortingen: € 16.198,22. Verrekende algemene heffingskorting en arbeidskorting samen: € 7.811,93. Resterende belasting en premie: € 8.386,29.
Fiscaal loon minus deze belasting: € 36.613,71 per jaar, gemiddeld € 3.051,14 per maand. Geen gegarandeerde bankbetaling: periodetabellen, pensioeninhoudingen en netto vergoedingen op een echte loonstrook kunnen afwijken. Er wordt geen extra algemene werknemerspremie afgetrokken.
Het jaarmodel, de opbouw van arbeidskorting en dit voorbeeld zijn gecontroleerd op 30 oktober 2026 aan de hand van de officiële tarieven en heffingskortingen 2026. Een pensioen, uitkering, onderneming, eigen woning of ander boxinkomen vraagt een andere persoonlijke berekening; gebruik dan de aangifte of een deskundige.
Box 1, Box 2 en Box 3: het overzicht
Uw inkomen en vermogen worden in Nederland belast in drie aparte boxen. Elke box heeft eigen tarieven en regels. U betaalt belasting in elke box afzonderlijk — de tarieven worden niet bij elkaar opgeteld. Uitgebreide uitleg: box 1, 2 en 3 in 2026.
Werk en eigen woning
Loon, winst uit onderneming, uitkeringen en huurwaarde eigen woning. Tarief: 35,75% – 49,50% progressief.
Aftrekposten: hypotheekrente, zorgkosten, giften aan ANBI
Aanmerkelijk belang
Dividend en verkoopwinst bij 5%+ aandelenbelang in een BV. Tarief: 24,5% tot € 68.843, daarboven 31%.
→ Uitleg box 1, 2 en 3Vermogen en sparen
Box 3 kent heffingsvrij vermogen van €59.357 per persoon en een schulddrempel. De forfaitaire berekening 2026 gebruikt deels voorlopige percentages. Een lager werkelijk rendement kan via de aangifte tot aanpassing leiden.
→ Bekijk de voorlopige Box 3-indicatieAftrekposten: verlaag uw belastbaar inkomen
Aftrekposten verminderen uw belastbaar inkomen, waardoor u in een lagere schijf valt of minder belasting betaalt. Dit zijn de belangrijkste aftrekposten voor particulieren in 2026.
Hypotheekrente
Rente op uw hypotheek voor de eigen woning is aftrekbaar gedurende maximaal 30 jaar. De aftrek geldt alleen voor de eerste woning en wordt verrekend via de aangifte of via de voorlopige teruggave.
Giften aan ANBI
Donaties aan erkende goede doelen (ANBI's) zijn aftrekbaar voor het deel boven 1% van uw drempelinkomen (minimaal €60). Periodieke giften via een schenkingsovereenkomst zijn volledig aftrekbaar zonder drempel.
Specifieke zorgkosten
Medische uitgaven die niet door uw zorgverzekering worden vergoed, zijn aftrekbaar voor zover ze de drempel overschrijden. Denk aan hulpmiddelen, extra kleding en beddengoed door ziekte, reiskosten ziekenhuis.
Lijfrentepremies
Premies voor lijfrenteverzekeringen of banksparen ter aanvulling op uw pensioen zijn aftrekbaar als u een pensioentekort heeft (jaarruimte). Dit is voordelig voor zelfstandigen zonder werkgeverspensioen.
Aangifte en voorlopige aanslag
De calculator hierboven gebruikt de tarieven van belastingjaar 2026. De aangifte die u in het voorjaar van 2026 indient, gaat over 2025. Een voorlopige aanslag 2026 is een schatting van de fiscus over dit jaar; die vervangt de aangifte niet.
Wanneer indienen verplicht is, en hoe voorschot en definitieve aanslag zich tot elkaar verhouden, staat op voorlopige aanslag 2026. Het stappenplan (DigiD, deadline 1 mei) staat bij belastingaangifte.
Veelgestelde vragen
Gerelateerde onderwerpen
Wat zijn de inkomstenbelastingschijven in 2026?
Voor iemand die heel 2026 onder de AOW-leeftijd blijft en in Nederland verzekerd is, zijn er drie box 1-schijven: schijf 1 van €0 tot €38.883 tegen 35,75%, schijf 2 van €38.883 tot €78.426 tegen 37,56%, en schijf 3 boven €78.426 tegen 49,50%. Hoger inkomen wordt tegen een hoger tarief belast, maar alleen het deel bóven de grens.
Wat is de arbeidskorting in 2026?
De arbeidskorting is een belastingkorting voor mensen die werken in loondienst of als zelfstandige. In 2026 bedraagt de maximale arbeidskorting € 5.685. Bij lage inkomens bouwt deze korting eerst in drie stappen op; het maximum wordt bereikt rond een arbeidsinkomen van € 45.592. Daarna bouwt de korting af met 6,51% tot nihil.
Wat is de algemene heffingskorting in 2026?
De algemene heffingskorting (AHK) is een belastingkorting voor vrijwel iedere belastingplichtige. In 2026 bedraagt de maximale AHK € 3.115. Dit geldt tot een verzamelinkomen van € 29.736. Daarboven bouwt de korting af met 6,398% tot nihil bij de top van schijf 2.
Wat is het verschil tussen bruto en netto inkomen?
Bruto inkomen is uw totale inkomen vóór aftrek van belastingen en premies. Netto inkomen is wat u daadwerkelijk uitbetaald krijgt na alle aftrekken. De verschillen zijn loonheffing, premies volksverzekeringen en pensioenbijdragen. De calculator hieronder is uitsluitend een jaarindicatie voor fiscaal loon uit loondienst onder expliciete aannames. Het jaarbedrag gedeeld door twaalf is geen voorspelling van uw loonstrook.
Hoe werken heffingskortingen?
Heffingskortingen zijn directe kortingen op de inkomstenbelasting die u verschuldigd bent. Ze verminderen niet uw inkomen (dat doen aftrekposten), maar verminderen direct de te betalen belasting. Bij toepassing van loonheffingskorting verwerkt de werkgever kortingen in de loonheffing. Laat die korting in beginsel bij één werkgever of uitkeringsinstantie toepassen. De aangifte kan nog tot bijbetaling of teruggave leiden.
Welke aftrekposten kan ik gebruiken?
U kunt aftrek krijgen voor hypotheekrente (eerste 30 jaar), giften aan ANBI-instellingen (boven 1% van drempelinkomen), specifieke zorgkosten die de drempel overschrijden, lijfrentepremies mits aan de specifieke voorwaarden wordt voldaan. Aftrekposten verlagen uw belastbaar inkomen.
Wat is het verschil tussen Box 1, Box 2 en Box 3?
Box 1 belast inkomsten uit werk en eigen woning (progressief tarief 35,75-49,50%). Box 2 belast inkomsten uit aanmerkelijk belang, zoals dividend en verkoopwinst bij 5%+ aandelenbelang (24,5% tot € 68.843, daarboven 31%). Box 3 belast vermogen boven de vrijstelling van € 59.357 op basis van een forfaitair rendement, met schulddrempel en deels voorlopige percentages. Een lager werkelijk rendement kan via de aangifte tot aanpassing leiden. Elke box heeft eigen tarieven.
Wordt mijn belasting automatisch ingehouden?
Ja, werknemers hebben loonheffingen die automatisch van hun loon worden afgetrokken door de werkgever. Zelfstandigen en mensen met bijkomende inkomsten betalen inkomstenbelasting via een aanslag na jaarlijkse aangifte. Controleer de aangiftedatum in uw uitnodiging; uitstel of een andere situatie kan een andere datum betekenen. De aangifte kan tot teruggave of bijbetaling leiden.
Geldkenner.nl redactie · bijgewerkt . Deze informatie is geen fiscaal advies. Bedragen kunnen wijzigen; toets je situatie altijd bij de Belastingdienst of een erkend adviseur.